Monday, October 19, 2026

මගේ සරසවි


මගේ පාසල් අධ්‍යාපනයේ කඩඉම් ස්ථානය, ශිෂ්‍යත්ව විභාගය සමත් වීමයි. ශිෂ්‍යත්ව විභාගය වෙනුවෙන් මට ප්‍රධාන ගුරුවරිය වුණේ ප්‍රාථමික ගුරුවරියක වුණ මගේ අම්මායි. ශිෂ්‍යත්වය සමත් වීමෙන් පසු ජනප්‍රිය බාලිකා පාසලක දොරටු මා වෙනුවෙන් විවර වුවත්, කුඩා වයසේදීම නිහඬව බලා සිටීමෙන් උවමනාවට වඩා දේවල් අවබෝධ වුණු මට, දෙමාපියන්ගේ සමාජ තත්වය පාසල තුළ ක්‍රියාකරන ආකාරය, ඔවුන්ගේ මූල්‍යමය හැකියාව පාසල තුළ ක්‍රියාකරන ආකාරය, ඉතා ඉක්මනින් අවබෝධ වීම මගේ අවාසනාවකි. නමුත්, ජනප්‍රිය පාසල් ජනප්‍රියව තබා ගැනීම සඳහා විභාග ප්‍රථිඵල අත්‍යාවශ්‍ය වූයෙන්, අධ්‍යාපනය අතින් මා ඒතරම් අසාධාරණයකට ලක් නොවිණි. කෙසේ නමුත්, පාසල මට එතරම් ප්‍රියජනක ස්ථානයක් නොවීය. ඉතා කලාතුරකින් සෑම දරුවෙකුටම එක ලෙස සැලකූ ගුරුවරියන් සිටියත්, බොහෝ විට එය එසේ නොවුණ නිසාවෙනි. එමෙන් ම, තරමක් වෙනස් ලෙස සිතන දරුවකු වෙත කාරුණික වීමට පාසල අමතක කළ බැවිනි.

ඉංග්‍රීසි මාධ්‍යය වෙත ඉගැන්වුම් මාධ්‍යය මාරුවීම නිසා ඇති වූ යම් යම් අපහසුතා කිහිපයකට මුහුණ දුන්නත්, සරසවිය මට ප්‍රියජනක ස්ථානයක් විය. ගුරුවරු ලෙස මා දුටු, ගුරුවරු ලෙසින් මගේ ජීවිතයට බොහෝ දෑ එක්කළ, ගුරුවරුන් මට මුණ ගැසුණේ සරසවියේදීය. පාසල් කිහිපයක වසර දහතුනක් අධ්‍යාපනය ලැබුව ද, පාසල් ගුරුවරු කිසිවෙක් මගේ සිත තුළ එතැනට ළඟා වී නැත. පාසල් ගුරුවරයෙක් වීම පිළිබඳ මට අත්දැකීමක් නැති බැවින් ද, මට හමුනොවුණ ද කාරුණික හා ආදරණීය ගුරුවරුන් සිටින බැව් දන්නා බැවින් ද, මෙය පාසල් ගුරුවරුන් පිළිබඳ විනිශ්චයක් නොවේ. නමුත් මගේ අත්දැකීමයි.

ගුරුවරු යන වචනයත් සමග මගේ සිත තුළ සිත්තම් වන පළමු රුව මහාචාර්යවරයෙකි.  ශ්‍රී ලාංකීය උසස් අධ්‍යාපන ක්ෂේත්‍රය තුළ පිළිගත් නමක් දැරුව ද, අද ද ඔහු හමු වුණ ඕනෑම මොහොතක එදා මෙන්ම ඉතා සැහැල්ලුවෙන් කතා කිරීමේ හැකියාව ඔහු තවමත් රඳවාගෙන සිටියි. ඔහු හා කතා කිරීම කිසිවිට වෙහෙස නොදනවන්නේ, ඔහු සිය දැනුම හා අවබෝධය යන දෙකම අවියක් ලෙසින් භාවිතා නොකරන බැවිනි. පශ්චාත් උපාධි අධ්‍යයනය වෙනුවෙන් ඔහු මට ලබාදුන් දායකත්වය කිසිදා අමතක කළ නොහැකි ලෙසින් මසිත ලියවී තිබේ.

ඉන්පසු ද, ගුරුවරු යන වචනය සමග මගේ සිත තුළ සිත්තම් වන අනෙක් රූ කිහිපය ද මගේ සරසවි ජීවිතයට අයත්ය. පාසල් ගුරුවරු අතින් මගහැරුණ ද, ගුරුවරයා යන වචනය අර්ථ ගන්වමින් මගේ සිත තුළ ජීවත් වන ඒ මහාචාර්යවරු, මගේ ජීවිතය සාර්ථක කරගැනීමෙහි ලා කළ බලපෑම මට නොසලකා හැරිය නොහැකිය. උසස් අධ්‍යාපනය අමතක කරමින්, එක් විටෙක මා විසින් මට ම කරන්නට ගිය විනාශය වැළකුණේ මහාචාර්යවරියක මගේ ජීවිතය තුළ ඇයගේ භූමිකාවෙන් පිටත මැදිහත් වීමෙනි. 

අද ද මා ඉගෙනගත් සරසවියට යන මොහොතක මා අමතක නොකර මුණගැසෙන මිනිසුන් අතර මහාචාර්යවරු කිහිප දෙනෙක් ද, විද්‍යාගාර සහායකවරයෙකු ද සිටියි. පශ්චාත් උපාධි පර්යේෂණවල දී, සාම්පල ගෙන ඒමට සරසවියෙන් බැහැර ව යන විට මා සමග ගිය ඔහු, එවකට එතරම් ජීවිතය ද, පරිසරය ද පිළිබඳ අවබෝධය අඩු  තරුණියක වුණු මාව පියෙකු සමව සොයා බැලුවේය. අද, ඔහු උපාධිධාරී දියණියකගේ පියෙකු ලෙසින් සිය රැකියා ජීවිතයට සමු දීම අසලටම පැමිණ සිටියි.

අද වනවිට සරසවි කිහිපයක අධ්‍යාපනය ලබා ද, ඉන් එකක සේවය කර ද, තවත් කිහිපයක අත්‍යාවශ්‍ය අධ්‍යයන කටයුතු වෙනුවෙන් බාහිර ව සහාය දක්වා ද ඇති මට, 'මගේ සරසවි' පමා වී පැමිණි වසන්තයක් බඳුය. පමා වී පැමිණිය ද, වසන්තය වසන්තයක් ම බැවින්, මසිත තුළ මැසිවිල්ලක් ඇති නොවේ. එදා මෙන්ම අද ද 'මගේ සරසවි', උණුසුම දනවන මතක අවදි කරවමින් ජීවත් කරවන බැවිනි.

7 comments:

  1. උගතාට සිරගෙය සරසවියක් කියනවනේ

    ReplyDelete
  2. ඉතාම ලස්සන, සංවේදී මතක සටහනක්. මේ ලිපිය කියවද්දී මට හිතුණේ අධ්‍යාපනය කියන්නේ විෂය දැනුම ලබාදීම පමණක් නොවෙයි, මිනිසෙකුගේ ජීවිතය හැඩගස්වන මානුෂීය ක්‍රියාවලියක් කියන එකයි. විශේෂයෙන්ම මහාචාර්යවරයා තමන්ගේ දැනුම සහ අවබෝධය අවියක් ලෙස භාවිත නොකළ බව කියන තැනට මම බොහොම කැමතියි. ඇත්තටම උගත්කමට වඩා වැදගත් වෙන්නේ ඒ උගත්කමත් එක්ක එන නිහතමානීකම සහ මනුෂ්‍යත්වයයි.

    ඒ වගේම විද්‍යාගාර සහායකවරයා ගැන ලියලා තියෙන කොටසත් හරිම අපූරුයි. අපේ ජීවිතවලට බලපෑම් කරන්නේ ඉහළ තනතුරු දරන අය පමණක් නොවන බව එයින් මනාව පැහැදිලි වෙනවා.

    හැබැයි මේ ලිපිය කියවද්දී මට තවත් ප්‍රශ්නයක් මතු වුණා. දරුවෙකුට තමන්ගේ වටිනාකම හඳුනාගන්න, ආදරය සහ පිළිගැනීම ලබන්න විශ්වවිද්‍යාලයට යනතුරු බලා ඉන්න සිදුවිය යුතුද? අපේ පාසල් අධ්‍යාපන ක්‍රමය තුළ අපි මීට වඩා අවධානය යොමු කළ යුතු කාරණයත් එයයි කියලා මට හිතෙනවා.

    අවසානයේ ඔබ කියන 'පමා වී පැමිණිය ද වසන්තය, වසන්තයක් ම' කියන අදහස හරිම සුන්දරයි. තමන්ට අහිමි වූ දේවල් ගැන පමණක් නොසිතා, තම ජීවිතයට ආලෝකයක් වූ මිනිසුන් කෘතවේදීව සිහිපත් කිරීම මේ ලිපියේ මා දකින ලස්සනම ගුණයයි.

    ReplyDelete
    Replies
    1. දැනුම සහ අවබෝධය අවියක් ලෙස භාවිතා කරන අවස්ථා මම ඇති තරම් දැකල තියෙන නිසා, මට ඒක එහෙම නොකරන විරල අවස්ථා කැපිල පේනවා.

      කෙනෙක් දරන තනතුරට වඩා, කෙනෙක් කාරුණික වීම, ඉතාම තදින් තව කෙනෙක්ට බලපාන බවත්, මගේ අත්දැකීමක්. ඒ අත්දැකීම මට ලැබුණෙම සරසවියෙදි.

      මගේ අත්දැකීම කාටත් පොදු එකක් නොවුණත්, අවසානයේ සරසවිය 'ගුරුවරු' කියන සංකල්පය කෘතවේදී ව සිහිපත් කරන තරමට මට ගුරුවරු මුණ ගැස්සෙව්වා. ඒකේ ප්‍රථිපලයක් විදියට මමත් අවසානයේ සරසවියක ඉගැන්වීම රැකියාව විදියට තෝරගත්ත.

      Delete
  3. Replies
    1. හැමදාම වගේ, දිග.... කමෙන්ට් එකක් ලියන ඔයාටත් ස්තුතියි.

      Delete
  4. ගුරැවරැන්ගෙන ලද අත්දැකීම් එකිනෙකාට ගොඩක් වෙනස්... ඔයා කියල තියෙනව වගෙම.

    පාසලේදී මට ගොඩක් අවදානය දීපු, මට ආදරය කරපු ගුරැවරැ කීප දෙනෙක් සහ බහුතර ගුරැවරැ හොඳ අය.
    ඒත් සමහර සිසුන්ට ඒ ගුරැවරැම ටිකක් වෙනස් විදියකට සැලකුව සහ අනික් ශිෂ්‍යයින්ගෙ වැඩත්, ඒ අය දිහා ගුරැවරැ බලපු කෝණයත් ඒකට හේතු කාරනා වුනා. කොහොම උනත් මටත් අර සමහරැ කියනව වගෙ ඒ තරම් ලොකූ ආදරනීය බවක් පාසල් කාලය ගැන නැහැ. මධ්‍යස්ථ අදහසක් තමා තියෙන්නෙ.

    වැඩදායී, යහපත්... අර කියන සමාජයට හිතකර මිනිසා තනන මුල් භූමිය නම් පාසල තමයි. ඒ නිසා පාසල් අධ්‍යාපණය, ඉගෙනුම් හා ගුරැවර ක්‍රියාවලිය ගොඩක් උසස් තැනක තියෙන්න ඕනමයි 🌷

    ReplyDelete
    Replies
    1. මම මුලින්ම කිව්ව වගෙම මේක පාසල් ගුරුවරු ගැන විනිශ්චයක් නෙවෙයි, මට පාසල් කාලය ගැන දැනෙන හැටි.
      මම, පාසල් ගුරුවරුන්ට මග හැරුණු, සරසවියෙදි ගුරුවරු හමුවුණු කෙනෙක් විදියට තමයි මම දකින්නේ!

      Delete

මිහිරි මතක අරන් යන්න...ඔබෙ සටහන තබායන්න...

තථ්‍යය අතථ්‍යය හමුවන සීමාවේ - Reality and virtuality

තථ්‍ය ලොවක තථ්‍යය යළි        හමුවී අදිසි දැති රෝද කැරකෙනු       දිටිමී මායා ප්‍රතිරූ විනිවිද              පෙනුණී විභූතිමත් රූ බොල් වී       ...